Câu hỏi: Ở người, gen qui định nhóm máu có 3 alen: ${{\text{I}}^{\text{A}}},{{\text{I}}^{\text{B}}}\!\!~\!\!\text{ v }\!\!\grave{\mathrm{a}}\!\!\text{ }\!\!~\!\!{{\text{I}}^{\text{O}}}$. Trong đó kiểu gen ${{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{A}}}$ và ${{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}$ qui định nhóm máu A; kiểu gen ${{\text{I}}^{\text{B}}}{{\text{I}}^{\text{B}}}\!\!~\!\!\text{ v }\!\!\grave{\mathrm{a}}\!\!\text{ }\!\!~\!\!{{\text{I}}^{\text{B}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}$ qui định nhóm máu B; kiểu gen ${{\text{I}}^{\text{O}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}$ qui định nhóm máu O còn kiểu gen ${{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{B}}}$ qui định nhóm máu AB. Trong một quần thể người đang ở trạng thái cân bằng di truyền có 39% số người mang nhóm máu B; 25% số người mang nhóm máu O. Biết không xảy ra đột biến, theo lý thuyết có bao nhiêu phát biểu sau là đúng?
(1) Tần số các alen ${{\text{I}}^{\text{A}}},{{\text{I}}^{\text{B}}},{{\text{I}}^{\text{O}}}$ lần lượt là: 0,3; 0,2; 0,5.
(2) Xác suất để người có nhóm máu A mang kiểu gen dị hợp tử là 5/6.
(3) Tỉ lệ người mang nhóm máu AB trong quần thể này là 12%.
(4) Một cặp vợ chồng thuộc quần thể này đều có nhóm máu A sinh 2 người con, xác suất để có một đứa mang nhóm máu O là 25/192.
A. 4.
B. 1.
C. 3.
D. 2.
(1) Tần số các alen ${{\text{I}}^{\text{A}}},{{\text{I}}^{\text{B}}},{{\text{I}}^{\text{O}}}$ lần lượt là: 0,3; 0,2; 0,5.
(2) Xác suất để người có nhóm máu A mang kiểu gen dị hợp tử là 5/6.
(3) Tỉ lệ người mang nhóm máu AB trong quần thể này là 12%.
(4) Một cặp vợ chồng thuộc quần thể này đều có nhóm máu A sinh 2 người con, xác suất để có một đứa mang nhóm máu O là 25/192.
A. 4.
B. 1.
C. 3.
D. 2.
Phương pháp: Quần thể cân bằng về hệ nhóm máu ABO có cấu trúc:
${{\left( {{\text{I}}^{\text{A}}}+{{\text{I}}^{\text{B}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}} \right)}^{2}}={{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{A}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}+{{\text{I}}^{\text{B}}}{{\text{I}}^{\text{B}}}+2{{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}+2{{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{B}}}+2{{\text{I}}^{\text{B}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}=1$
Nhóm máu A + nhóm máu $\text{O}={{\left( {{\text{I}}^{\text{A}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}} \right)}^{2}}$ tương tự với nhóm máu B
Bước 1: Xác định tần số alen
Bước 2: Xác định cấu trúc di truyền của quần thể.
Bước 3: Xét các phát biểu
Cách giải:
Xét quần thể bên người đàn ông
${{\text{I}}^{\text{O}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}=0,04\to {{\text{I}}^{\text{O}}}=\sqrt{0,25}=0,5$
Mà tỷ lệ nhóm máu B+ Tỷ lệ nhóm máu
$\text{O}={{\left( {{\text{I}}^{\text{B}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}} \right)}^{2}}=39\!\!\%\!\!+25\!\!\%\!\!=64\!\!\%\!\!\to {{\text{I}}^{\text{B}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}}=\sqrt{0,64}=0,8\to {{\text{I}}^{\text{B}}}=0,3$
${{\text{I}}^{\text{A}}}=0,2$
Cấu trúc di truyền của quần thể là:
$\left( 0,2{{I}^{A}}+0,3{{I}^{B}}+0,5{{I}^{O}} \right)=0,04{{I}^{A}}{{I}^{A}}+0,09{{I}^{B}}{{I}^{B}}+0,25{{I}^{o}}{{I}^{O}}+0,12{{I}^{A}}{{I}^{B}}+0,2{{I}^{A}}{{I}^{O}}+0,3{{I}^{B}}{{I}^{O}}=1$
Xét các phát biểu:
(1) sai.
Tần số alen ${{\text{I}}^{\text{B}}}=0,3;{{\text{I}}^{\text{A}}}=0,2;{{\text{I}}^{\text{O}}}=0,5$
(2) đúng. Xác suất để người có nhóm máu A mang kiểu gen dị hợp tử là: $\dfrac{0,2{{I}^{A}}{{I}^{O}}}{0,04{{I}^{A}}{{I}^{A}}+0,2{{I}^{A}}{{I}^{O}}}=\dfrac{5}{6}$
(3) đúng.
(4) sai, để sinh nhóm máu O thì 2 người nhóm máu A này phải có kiểu gen dị hợp.
→Xác suất cặp vợ chồng nhóm máu A sinh 2 con, 1 đứa nhóm máu O là:
$\dfrac{5}{6}\left( {{I}^{A}}{{I}^{O}} \right)\times \dfrac{5}{6}\left( {{I}^{A}}{{I}^{O}} \right)\times C_{2}^{1}\times \dfrac{1}{4}(O)\times \dfrac{3}{4}(A)=\dfrac{25}{96}$ (nhân với 2C1 vì có thể sinh con nhóm máu O ở lần 1 hoặc lần 2).
${{\left( {{\text{I}}^{\text{A}}}+{{\text{I}}^{\text{B}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}} \right)}^{2}}={{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{A}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}+{{\text{I}}^{\text{B}}}{{\text{I}}^{\text{B}}}+2{{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}+2{{\text{I}}^{\text{A}}}{{\text{I}}^{\text{B}}}+2{{\text{I}}^{\text{B}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}=1$
Nhóm máu A + nhóm máu $\text{O}={{\left( {{\text{I}}^{\text{A}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}} \right)}^{2}}$ tương tự với nhóm máu B
Bước 1: Xác định tần số alen
Bước 2: Xác định cấu trúc di truyền của quần thể.
Bước 3: Xét các phát biểu
Cách giải:
Xét quần thể bên người đàn ông
${{\text{I}}^{\text{O}}}{{\text{I}}^{\text{O}}}=0,04\to {{\text{I}}^{\text{O}}}=\sqrt{0,25}=0,5$
Mà tỷ lệ nhóm máu B+ Tỷ lệ nhóm máu
$\text{O}={{\left( {{\text{I}}^{\text{B}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}} \right)}^{2}}=39\!\!\%\!\!+25\!\!\%\!\!=64\!\!\%\!\!\to {{\text{I}}^{\text{B}}}+{{\text{I}}^{\text{O}}}=\sqrt{0,64}=0,8\to {{\text{I}}^{\text{B}}}=0,3$
${{\text{I}}^{\text{A}}}=0,2$
Cấu trúc di truyền của quần thể là:
$\left( 0,2{{I}^{A}}+0,3{{I}^{B}}+0,5{{I}^{O}} \right)=0,04{{I}^{A}}{{I}^{A}}+0,09{{I}^{B}}{{I}^{B}}+0,25{{I}^{o}}{{I}^{O}}+0,12{{I}^{A}}{{I}^{B}}+0,2{{I}^{A}}{{I}^{O}}+0,3{{I}^{B}}{{I}^{O}}=1$
Xét các phát biểu:
(1) sai.
Tần số alen ${{\text{I}}^{\text{B}}}=0,3;{{\text{I}}^{\text{A}}}=0,2;{{\text{I}}^{\text{O}}}=0,5$
(2) đúng. Xác suất để người có nhóm máu A mang kiểu gen dị hợp tử là: $\dfrac{0,2{{I}^{A}}{{I}^{O}}}{0,04{{I}^{A}}{{I}^{A}}+0,2{{I}^{A}}{{I}^{O}}}=\dfrac{5}{6}$
(3) đúng.
(4) sai, để sinh nhóm máu O thì 2 người nhóm máu A này phải có kiểu gen dị hợp.
→Xác suất cặp vợ chồng nhóm máu A sinh 2 con, 1 đứa nhóm máu O là:
$\dfrac{5}{6}\left( {{I}^{A}}{{I}^{O}} \right)\times \dfrac{5}{6}\left( {{I}^{A}}{{I}^{O}} \right)\times C_{2}^{1}\times \dfrac{1}{4}(O)\times \dfrac{3}{4}(A)=\dfrac{25}{96}$ (nhân với 2C1 vì có thể sinh con nhóm máu O ở lần 1 hoặc lần 2).
Đáp án D.