Câu hỏi: Trong một thí nghiệm giao thoa sóng nước, hai nguồn S1 và S2 cách nhau 16 cm, dao động theo phương vuông góc với mặt nước, cùng biên độ, cùng pha, cùng tần số 80 Hz. Tốc độ truyền sóng trên mặt nước là 40 cm/s. Ở mặt nước, gọi d là đường trung trực của đoạn S1S2. Trên d, điểm M ở cách S1 10 cm; điểm N dao động cùng pha với M và gần M nhất sẽ cách M một đoạn có giá trị gần giá trị nào nhấtsau đây?
A. 6,8 mm.
B. 7,8 mm.
C. 9,8 mm.
D. 8,8 mm.
A. 6,8 mm.
B. 7,8 mm.
C. 9,8 mm.
D. 8,8 mm.
Phương pháp:
Phương trình giao thoa sóng: $u=2A\cos \dfrac{\pi \left({{d}_{2}}-{{d}_{1}} \right)}{\lambda }\cos \left(\omega t-\dfrac{{{d}_{2}}+{{d}_{1}}}{\lambda } \right)$
Điều kiện cực đại giao thoa: ${{\text{d}}_{2}}-{{\text{d}}_{1}}=\text{k}\lambda $
Cách giải:
Bước sóng: $\lambda =\dfrac{v}{f}=\dfrac{40}{80}=0,5(cm)$
Điểm M, Nnằm trên đường trung trực của S1S2, ta có: $\left\{ \begin{array}{*{35}{l}}
{{\text{d}}_{2\text{M}}}={{\text{d}}_{1\text{M}}}={{\text{d}}_{\text{M}}} \\
{{\text{d}}_{2\text{N}}}={{\text{d}}_{1\text{N}}}={{\text{d}}_{\text{N}}} \\
\end{array} \right.$
Độ lệch pha giữa hai điểm M, N là:
$\Delta \varphi ={{\varphi }_{M}}-{{\varphi }_{N}}=\dfrac{2{{d}_{M}}}{\lambda }-\dfrac{2{{d}_{N}}}{\lambda }=\dfrac{2\left({{d}_{M}}-{{d}_{N}} \right)}{\lambda }$
Điểm N cùng pha với điểm M, ta có:
$\Delta \varphi =k2\pi \Rightarrow \dfrac{2\left({{d}_{M}}-{{d}_{N}} \right)}{\lambda }=k2\pi \Rightarrow {{d}_{M}}-{{d}_{N}}=k\lambda $
Điểm N gần M nhất $\Rightarrow {{\text{k}}_{\min }}=\pm 1\Rightarrow {{\text{d}}_{\text{M}}}-{{\text{d}}_{\text{N}}}=\pm \lambda $
$\Rightarrow \left[ \begin{array}{*{35}{l}}
{{\text{d}}_{\text{M}}}-{{\text{d}}_{\text{N}}}=\lambda \Rightarrow {{\text{d}}_{\text{N}}}={{\text{d}}_{\text{M}}}-\lambda =9,5(\text{cm}) \\
{{\text{d}}_{\text{M}}}-{{\text{d}}_{\text{N}}}=-\lambda \Rightarrow {{\text{d}}_{\text{N}}}={{\text{d}}_{\text{M}}}+\lambda =10,5(\text{cm}) \\
\end{array} \right.$
Với ${{\text{d}}_{\text{N}}}=9,5\text{cm},$ ta có:
$\text{MN}=\text{IM}-\text{IN}=\sqrt{\text{d}_{\text{M}}^{2}-{{\text{S}}_{1}}{{\text{I}}^{2}}}-\sqrt{\text{d}_{\text{N}}^{2}-{{\text{S}}_{1}}{{\text{I}}^{2}}}\approx 0,88(\text{cm})=8,8(\text{mm})$
Với ${{\text{d}}_{\text{N}}}=10,5\text{cm},$ ta có:
$\text{MN}=\text{IN}-\text{IM}=\sqrt{\text{d}_{\text{N}}^{2}-{{\text{S}}_{1}}{{\text{I}}^{2}}}-\sqrt{\text{d}_{\text{M}}^{2}-\text{S}_{1}^{2}}=0,8(\text{cm})=8(\text{mm})$
Phương trình giao thoa sóng: $u=2A\cos \dfrac{\pi \left({{d}_{2}}-{{d}_{1}} \right)}{\lambda }\cos \left(\omega t-\dfrac{{{d}_{2}}+{{d}_{1}}}{\lambda } \right)$
Điều kiện cực đại giao thoa: ${{\text{d}}_{2}}-{{\text{d}}_{1}}=\text{k}\lambda $
Cách giải:
Bước sóng: $\lambda =\dfrac{v}{f}=\dfrac{40}{80}=0,5(cm)$
Điểm M, Nnằm trên đường trung trực của S1S2, ta có: $\left\{ \begin{array}{*{35}{l}}
{{\text{d}}_{2\text{M}}}={{\text{d}}_{1\text{M}}}={{\text{d}}_{\text{M}}} \\
{{\text{d}}_{2\text{N}}}={{\text{d}}_{1\text{N}}}={{\text{d}}_{\text{N}}} \\
\end{array} \right.$
Độ lệch pha giữa hai điểm M, N là:
$\Delta \varphi ={{\varphi }_{M}}-{{\varphi }_{N}}=\dfrac{2{{d}_{M}}}{\lambda }-\dfrac{2{{d}_{N}}}{\lambda }=\dfrac{2\left({{d}_{M}}-{{d}_{N}} \right)}{\lambda }$
Điểm N cùng pha với điểm M, ta có:
$\Delta \varphi =k2\pi \Rightarrow \dfrac{2\left({{d}_{M}}-{{d}_{N}} \right)}{\lambda }=k2\pi \Rightarrow {{d}_{M}}-{{d}_{N}}=k\lambda $
Điểm N gần M nhất $\Rightarrow {{\text{k}}_{\min }}=\pm 1\Rightarrow {{\text{d}}_{\text{M}}}-{{\text{d}}_{\text{N}}}=\pm \lambda $
$\Rightarrow \left[ \begin{array}{*{35}{l}}
{{\text{d}}_{\text{M}}}-{{\text{d}}_{\text{N}}}=\lambda \Rightarrow {{\text{d}}_{\text{N}}}={{\text{d}}_{\text{M}}}-\lambda =9,5(\text{cm}) \\
{{\text{d}}_{\text{M}}}-{{\text{d}}_{\text{N}}}=-\lambda \Rightarrow {{\text{d}}_{\text{N}}}={{\text{d}}_{\text{M}}}+\lambda =10,5(\text{cm}) \\
\end{array} \right.$
Với ${{\text{d}}_{\text{N}}}=9,5\text{cm},$ ta có:
$\text{MN}=\text{IM}-\text{IN}=\sqrt{\text{d}_{\text{M}}^{2}-{{\text{S}}_{1}}{{\text{I}}^{2}}}-\sqrt{\text{d}_{\text{N}}^{2}-{{\text{S}}_{1}}{{\text{I}}^{2}}}\approx 0,88(\text{cm})=8,8(\text{mm})$
Với ${{\text{d}}_{\text{N}}}=10,5\text{cm},$ ta có:
$\text{MN}=\text{IN}-\text{IM}=\sqrt{\text{d}_{\text{N}}^{2}-{{\text{S}}_{1}}{{\text{I}}^{2}}}-\sqrt{\text{d}_{\text{M}}^{2}-\text{S}_{1}^{2}}=0,8(\text{cm})=8(\text{mm})$
Đáp án B.