Câu hỏi: Phả hệ ở dưới đây mô tả sự di truyền 2 bệnh ở người: Bệnh P do một trong hai alen của một gen nằm trên nhiễm sắc thể thường quy định; bệnh M do một trong hai alen của một gen nằm ở vùng không tương đồng trên nhiễm sắc thể giới tính X quy định. Biết rằng không xảy ra đột biến. Theo lí thuyết, xác suất sinh con thứ nhất chỉ bị bệnh M của cặp vợ chồng 12-13 là

A. 3/48.
B. 1/48.
C. 5/48.
D. 7/48.

A. 3/48.
B. 1/48.
C. 5/48.
D. 7/48.
Phương pháp:
Bước 1: Quy ước gen
Bước 2: Biện luận kiểu gen của người 12 – 13.
Bước 3: Xét riêng từng bệnh, xác định xác suất sinh con bị bệnh và không bị bệnh → Tính yêu cầu đề bài.
Cách giải:
Quy ước gen: A: không bị bệnh P, a: bị bệnh P.
B: không bị bệnh M, b: bị bệnh M
Bệnh M do gen nằm trên NST X quy định.
Ta có:
Người số 8 bị bệnh P nên sẽ truyền gen bệnh cho người số 13.
→ Người số 13 có kiểu gen dị hợp về bệnh P.
Người 13 có mẹ mang gen gây bệnh M và bị bệnh P: (aaXBXb) , bố 9(AaXAY) → người 13 có kiểu gen: Aa(XBXB : XBXb)
Người 12 có em gái mắc bệnh P nên có kiểu gen (1AA:2Aa)XBY
- Xác suất sinh con của cặp 12-13: $\left( 1AA:2Aa \right){{X}^{B}}Y\times Aa({{X}^{B}}{{X}^{B}}:{{X}^{B}}{{X}^{b}})$
+ Bệnh $P:\left( 1AA:2Aa \right)\times Aa\leftrightarrow \left( 2A:1a \right)\left( 1A:1a \right)~$
→ Sinh con bị bệnh P: $\dfrac{1}{3}a\times \dfrac{1}{2}a=\dfrac{1}{6}$
Sinh con không bị bệnh P: 5/6.
+ Bệnh $M:{{X}^{B}}Y\times (1{{X}^{B}}{{X}^{B}}:1{{X}^{B}}{{X}^{b}})\leftrightarrow \left( 1{{X}^{B}}:1Y \right)\times \left( 3{{X}^{B}}:1{{X}^{b}} \right)~$
→ Xác suất sinh con bị bệnh $\dfrac{1}{2}Y\times \dfrac{1}{4}{{X}^{b}}=\dfrac{1}{8};$ không bị bệnh M: 7/8.
→ Xác suất sinh con thứ nhất chỉ bị bệnh M: $\dfrac{5}{6}(A-)\times \dfrac{1}{8}{{X}^{m}}Y=\dfrac{5}{48}$
Bước 1: Quy ước gen
Bước 2: Biện luận kiểu gen của người 12 – 13.
Bước 3: Xét riêng từng bệnh, xác định xác suất sinh con bị bệnh và không bị bệnh → Tính yêu cầu đề bài.
Cách giải:
Quy ước gen: A: không bị bệnh P, a: bị bệnh P.
B: không bị bệnh M, b: bị bệnh M
Bệnh M do gen nằm trên NST X quy định.
Ta có:
Người số 8 bị bệnh P nên sẽ truyền gen bệnh cho người số 13.
→ Người số 13 có kiểu gen dị hợp về bệnh P.
Người 13 có mẹ mang gen gây bệnh M và bị bệnh P: (aaXBXb) , bố 9(AaXAY) → người 13 có kiểu gen: Aa(XBXB : XBXb)
Người 12 có em gái mắc bệnh P nên có kiểu gen (1AA:2Aa)XBY
- Xác suất sinh con của cặp 12-13: $\left( 1AA:2Aa \right){{X}^{B}}Y\times Aa({{X}^{B}}{{X}^{B}}:{{X}^{B}}{{X}^{b}})$
+ Bệnh $P:\left( 1AA:2Aa \right)\times Aa\leftrightarrow \left( 2A:1a \right)\left( 1A:1a \right)~$
→ Sinh con bị bệnh P: $\dfrac{1}{3}a\times \dfrac{1}{2}a=\dfrac{1}{6}$
Sinh con không bị bệnh P: 5/6.
+ Bệnh $M:{{X}^{B}}Y\times (1{{X}^{B}}{{X}^{B}}:1{{X}^{B}}{{X}^{b}})\leftrightarrow \left( 1{{X}^{B}}:1Y \right)\times \left( 3{{X}^{B}}:1{{X}^{b}} \right)~$
→ Xác suất sinh con bị bệnh $\dfrac{1}{2}Y\times \dfrac{1}{4}{{X}^{b}}=\dfrac{1}{8};$ không bị bệnh M: 7/8.
→ Xác suất sinh con thứ nhất chỉ bị bệnh M: $\dfrac{5}{6}(A-)\times \dfrac{1}{8}{{X}^{m}}Y=\dfrac{5}{48}$
Đáp án C.