Câu hỏi: Ở một quần thể thực vật, khi nghiên cứu sự thay đổi thành phần kiểu gen của một quần thể giao phối liên tiếp qua 4 thế hệ thu được kết quả như bảng sau:
Có bao nhiêu phát biểu sau đúng?
I. Yếu tố ngẫu nhiên có thể gây nên sự thay đổi cấu trúc di truyền ở thế hệ F3.
II. Tất cả các kiểu gen đồng hợp tử lặn đều vô sinh thì quần thể có cấu trúc di truyền như thế hệ F3.
III. Quần thể ở thể hệ thứ 3 đạt trạng thái cân bằng.
IV. Tần số các alen A trước khi chịu tác động của nhân tố tiến hóa là 0,8.
A. 2
B. 3
C. 1
D. 4
Thành phần kiểu gen | Thế hệ F1 | Thế hệ F2 | Thế hệ F3 | Thế hệ F4 |
AA | 0,64 | 0,64 | 0,2 | 0,16 |
Aa | 0,32 | 0,32 | 0,4 | 0,48 |
aa | 0,04 | 0,04 | 0,4 | 0,36 |
I. Yếu tố ngẫu nhiên có thể gây nên sự thay đổi cấu trúc di truyền ở thế hệ F3.
II. Tất cả các kiểu gen đồng hợp tử lặn đều vô sinh thì quần thể có cấu trúc di truyền như thế hệ F3.
III. Quần thể ở thể hệ thứ 3 đạt trạng thái cân bằng.
IV. Tần số các alen A trước khi chịu tác động của nhân tố tiến hóa là 0,8.
A. 2
B. 3
C. 1
D. 4
Phương pháp:
Bước 1: So sánh tần số alen các thế hệ
+ Tính tần số alen
Quần thể có thành phần kiểu gen : xAA:yAa:zaa
Tần số alen ${{p}_{A}}=x+\dfrac{y}{2};{{q}_{a}}=z+\dfrac{y}{2};{{p}_{A}}+{{q}_{a}}=1$
+ Nếu thay đổi theo 1 hướng $\to $ Chọn lọc tự nhiên
+ Nếu thay đổi đột ngột $\to $ Các yếu tố ngẫu nhiên
+ Nếu không thay đổi $\to $ giao phối.
Bước 2: Xét các phát biểu.
Quần thể có thành phần kiểu gen : xAA:yAa:zaa
Quần thể cân bằng di truyền thoả mãn công thức: $\dfrac{y}{2}=\sqrt{x.z}$
Quần thể cân bằng di truyền có cấu trúc: p2AA + 2pqAa +q2aa =1
Cách giải:
I. đúng, vì tần số alen thay đổi mạnh.
II sai, nếu ở F2, kiểu gen aa không có khả năng sinh sản: 0,64AA:0,32Aa $\leftrightarrow $ 2AA:1Aa $\to $ tần số alen: 5/6A:1/6a $\to $ aa = 1/36 $\ne $ 0,4 ở F3.
III sai, quần thể F3 không đạt cân bằng di truyền.
IV đúng.
Bước 1: So sánh tần số alen các thế hệ
+ Tính tần số alen
Quần thể có thành phần kiểu gen : xAA:yAa:zaa
Tần số alen ${{p}_{A}}=x+\dfrac{y}{2};{{q}_{a}}=z+\dfrac{y}{2};{{p}_{A}}+{{q}_{a}}=1$
+ Nếu thay đổi theo 1 hướng $\to $ Chọn lọc tự nhiên
+ Nếu thay đổi đột ngột $\to $ Các yếu tố ngẫu nhiên
+ Nếu không thay đổi $\to $ giao phối.
Bước 2: Xét các phát biểu.
Quần thể có thành phần kiểu gen : xAA:yAa:zaa
Quần thể cân bằng di truyền thoả mãn công thức: $\dfrac{y}{2}=\sqrt{x.z}$
Quần thể cân bằng di truyền có cấu trúc: p2AA + 2pqAa +q2aa =1
Cách giải:
Thành phần kiểu gen | Thế hệ F1 | Thế hệ F2 | Thế hệ F3 | Thế hệ F4 |
AA | 0,64 | 0,64 | 0,2 | 0,16 |
Aa | 0,32 | 0,32 | 0,4 | 0,48 |
aa | 0,04 | 0,04 | 0,4 | 0,36 |
Tần số alen | A=0,8; a =0,2 | A=0,8; a =0,2 | A=0,4; a =0,6 | A=0,4;a=0,6 |
II sai, nếu ở F2, kiểu gen aa không có khả năng sinh sản: 0,64AA:0,32Aa $\leftrightarrow $ 2AA:1Aa $\to $ tần số alen: 5/6A:1/6a $\to $ aa = 1/36 $\ne $ 0,4 ở F3.
III sai, quần thể F3 không đạt cân bằng di truyền.
IV đúng.
Đáp án A.